دفتر روزنامه

دفتر روزنامه چیست؟

دفتر روزنامه چیست؟

دفتر روزنامه به منظور ثبت تمامی عملیات مالی، که با استناد به مدارک و اسناد در سند حسابداری ثبت گردیده و به تائید تنظیم‌کننده و مسئولین رسیده‌است، مورد استفاده قرار می‌گرید. انتقال و ثبت رویدادهای مالی انجام شده به دفتر روزنامه تابع قوانین و مقررات و اصول خاصی است. این قوانین در ماده 95 قانون مالیات‌ها مستقیم به آن اشاره شد. این آئین ‌نامه در سال 1367 به تصویب رسیده ‌است. در سال 1367 به تصویب رسیده ‌است. دفاتر قانونی منجمله دفتر روزنامه می‌بایست توسط سازمان ثبت اسناد و املاک کشور پلمپ و ثبت و ممهور شود.

انواع دفاتر روزنامه چیست؟

دفتر روزنامه انواع مختلفی دارد که رایج‎ ترین آن دفتر روزنامه عمومی است. در دفتر روزنامه عمومی کلیه معاملات و عملیات مالی ثبت می شود. دفاتر روزنامه‌ای که فقط یک نوع خاص از معاملات و عملیات مالی در آن ثبت می‌شود، دفتر روزنامه اختصاصی نام دارد. مانند دفاتر روزنامه خرید یا فروش یا پرداخت‎های نقدی.

دفتر روزنامه عمومی دو ستون مبلغ دارد. یک ستون جهت ثبت اقلام بدهکار و دیگری جهت ثبت اقلام بستانکار استفاده می‌شود و به ترتیب تاریخ وقوع، ثبت می‌شود. باید حتما توجه داشت که قبل از شروع سال مالی، دفاتر در اداره ثبت اسناد و املاک، ثبت و پلمپ و شماره گذاری گردد. در صورتی که بعد از شروع سال مالی این اتفاق بیافتد، حتما باید اولین سند ثبت شده بعد از تاریخ پلمپ دفتر ثبت شود. و گرنه بدلیل”تقدم ثبت” دفتر توسط دارایی رد خواهد شد.

چه مواردی در دفاتر روزنامه ثبت می‎شود؟

در ستون شماره روزنامه، شماره سند حسابداری و در ستون تاریخ، تاریخ انجام معامله و در واقع تاریخ سند حسابداری نوشته می‌شود. در ستون، شماره دفتر کل بعد از اتمام ثبت و هنگام انتقال مانده‌های حساب به دفتر کل، شماره صفحه‌ای که در آن صفحه معامله ثبت شده، جهت اطمینان از انتقال عدد درج می‌گردد.

نام حساب بدهکار روی اولین خط در ابتدای حاشیه سمت راست ستون بدهکار نوشته می‌شود.

مبلغ بدهکار روی همان خطی که نام حساب بدهکار درج شده در ستون بدهکار نوشته می‌شود.

نام حساب بستانکار روی خط زیرین حساب بدهکار نوشته می‌شود. نام حساب بستانکار باید از اول حاشیه سمت راست ستون شرح کمی فاصله داشته باشد.

 مبلغ بستانکار روی همان خطی که نام صاحب حساب بستانکار درج شده است نوشته می‌شود. شرح جزئی از معامله زیر نام حساب بستانکار از اول حاشیه سمت راست ستون شرح نوشته می‌شود.

هر معامله‌ای در دفتر روزنامه شامل بدهکار و بستانکار و شرح معامله ثبت می‌شود، را یک “آرتیکل” یا یک “ثبت روزنامه” می‌نامند.

چند مورد که عدم رعایت آنها باعث رد دفاتر می‌گردد:

  • تاخیر در نوشتن دفاتر در صورتی که به منظورسوءاستفاده نباشد تا 15 روز مجاز است.
  • پاره شدن پلمپ یا پاره کردن چند صفحه از دفتر.
  • ثبت در حاشیه دفاتر.
  • تراشیدن ،پاک کردن،دفتر بمنظور سوءاستفاده.
  • جای خالی گذاشتن بین سطور جهت سوءاستفاده.
  • بستانکار شده حسابهای نقدی و بانک در صورتی که ناشی از تقدم و تاخر ثبت نباشد.
  • استفاده از دفاتر سالهای قبل.
  •  جهت اطلاع از کلیه موارد رد دفاتر می‌توان به کتابهای مربوطه مراجعه نمود.

نوشتن دفاتر جهت موسساتی که از سیستم الکترونیکی استفاده می‌نمایند چگونه است؟

در سیستم‌های متداول و رایج کامپیوتری بر اساس برنامه‌ای که به زبان کامپیوتر و بر اساس اصول حسابداری تدوین شده، پردازش داده‎های رویدادهای مالی انجام می‌گردد که از دقت و سرعت بالایی برخوردار است. در این نوع سیستم‌ها حسابدار فقط داده‌ها و اطلاعات را بر اساس برنامه کد گذاری کرده و به واحد پردازش اطلاعات مرکزی کامپیوتر منتقل می‌کند. مابقی عملیات ثبت دفاتر روزنامه و کل و معین و تهیه صورت‌های مالی با سرعت زیادی انجام می‌گیرد.

موسساتی که از سیستم‌های الکترونیکی استفاده می‌نمایند، موظفند حد اقل ماهی یکبار خلاصه عملیات داده شده به ماشین‌های الکترونیکی را در دفتر روزنامه ثبت نمایند. و هر سه ماه یکبار، خلاصه عملیات داده شده به کامپیوتر را حداکثر ده روز پس از پایان سه ماه، به اداره امور مالیاتی ارائه نمایند. یعنی در واقع کل اسناد حسابداری قابل ثبت دستی در دفتر روزنامه، دوازده سند جهت دوازده ماه و دو سند افتتاحیه و اختتامیه است.

نمونه از دفتر روزنامه

نویسنده: محمد حسین صفایی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *